İlk tepkimede güçlü etkileşimler kopmuşken, ikinci tepkimede zayıf etkileşimler kopmuştur. İlk tepkimede CaO bileşiği kimyasal olarak ayrışırken, ikinci tepkimede metil alkol fiziksel olarak gaz haline geçmiştir.
Bu bölümde, zayıf etkileşimler konusunu ele alıyoruz. Öğrencilerden, aşağıda verilen cümlelerde boşlukları doldurarak bu etkileşimlerin özelliklerini anlamaları beklenmektedir. İlk olarak, iki farklı tepkime incelenecektir.
Tepkime Analizi
İlk tepkimede (CaO(k) + 3414 kJ/mol → Ca2+(g) + O2-(g)), kalsiyum oksit katısının iyonlarına ayrılması için yüksek bir enerji gerekmektedir. Bu süreçte, güçlü etkileşimlerin kopması söz konusudur. Öğrenciler bu tepkimede güçlü etkileşimlerin kopmasını ve kimyasal bir değişimin gerçekleştiğini gözlemleyeceklerdir.
İkinci tepkimede (CH3OH(s) + 35,3 kJ/mol → CH3OH(g)), metil alkolün sıvı hâlden gaz hâline geçişi sırasında daha düşük bir enerji alımı söz konusudur. Burada, zayıf etkileşimlerin kopmasıyla birlikte fiziksel bir değişim olmaktadır.
Sorular ve Cevaplar
- Hangi tepkimede güçlü etkileşimler kopmuş ya da oluşmuştur?
Cevap: İlk tepkimede CaO bileşeninin güçlü bağları koparak iyonlarına ayrılmıştır. - Hangi tepkimede zayıf etkileşimler kopmuş ya da oluşmuştur?
Cevap: İkinci tepkimede zayıf etkileşimler kopmuş ve metil alkol sıvı halden gaz hale geçmiştir. - Hangi tepkimede tepkimeye giren türün kimlik özelliği değişmiştir?
Cevap: İlk tepkimede CaO’nun kimyasal özelliği kaybolmuştur. - Hangi tepkimede sadece hâl değişimi olmuştur?
Cevap: İkinci tepkimede sıvı halin gaz hale geçişi fiziksel bir değişimdir.
Tablo Doldurma Etkinliği
Öğrencilerden aşağıdaki tabloda belirtilen tepkimelerin güçlülüğünü belirten açıklamaları yapmaları istenmektedir:
| Alınan Enerji | Etkileşim Türü | Durum |
|---|---|---|
| Küçük | Zayıf etkileşim | Kopar |
| Büyük | Güçlü etkileşim | Kopar |
Tabloya göre, alınan enerjinin büyüklüğü etkileşimlerin kopma ya da oluşma durumunu belirlemektedir.
Moleküllerin Kaynama Noktaları
Tabloda bazı moleküllerin elektron sayıları verilmiştir. Öğrenciler bu moleküllerin kaynama noktalarını karşılaştırarak hangi molekülün daha yüksek kaynama noktasına sahip olduğunu tespit edebilirler.
Hidrojen Bağları ve Dipol-Dipol Etkileşimleri
- Hidrojen bağı bulunan bileşikleri belirleyin.
Cevap: a, ç, d, e, g. - Dipol-dipol etkileşimleri hangi bileşiklerde vardır?
Cevap: a, ç, d, e, g, h. - London etkileşimleri hangi bileşiklerde mevcuttur?
Cevap: Hepsinde bulunur. - Hidrojen bağı bulunduran bileşikten hangisi en yüksek kaynama noktasına sahiptir?
Cevap: e, CH3COOH. - Kendi molekülleri arasında bulunan zayıf etkileşimlerden en etkin olanı hangisidir?
Cevap: Hidrojen bağıdır.
9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Önceki Sayfa Cevapları
9. Sınıf Kimya Ders Kitabı kitabının önceki sayfalarındaki tüm soru ve alıştırma çözümlerine aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsiniz:
9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sonraki Sayfa Cevapları
Bu kitaptaki diğer sayfa ve ünite çözümleri için aşağıdaki listeyi inceleyebilirsiniz: