10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 73 Cevapları MEB Yayınları

Deneyin Adı: Katı Cisimlerin Yüzeye Uyguladığı Basınç

Deneyin Amacı: Katı cisimlerin yüzeye uyguladığı basıncı etkileyen değişkenleri belirlemek.

Kullanılan Araçlar

• 2 litrelik beherglas
• Tuğla
• 5 kilogram ağırlık
• İnce kum

Deneyin Aşamaları

1. Kumu beherglasa boşaltın.
2. Kum yüzeyini düzeltin ve tuğlayı geniş yüzeyi kumun üzerinde olacak şekilde yerleştirin.
3. Tuğlanın kuma batma miktarını gözlemleyin.
4. Tuğlayı kaldırın, kumu düzeltin ve tuğlanın dar yüzeyi kumun üzerine gelecek şekilde yerleştirin.
5. Bu sefer de tuğlanın kuma batma miktarını gözlemleyin.
6. Tuğlanın üstüne 5 kg’lık ağırlığı bırakın.
7. Her iki durumda da tuğlanın kuma batma miktarını gözlemleyin.

Sonuç ve Değerlendirme

Deney sonucunda, tuğlanın geniş yüzeyi kumun üzerine yerleştirildiğinde daha az batma gösterirken, dar yüzeyi kumun üzerine yerleştirildiğinde daha fazla batma gözlemlenecektir. Bu durum, tuğlanın yüzey alanının kuma uyguladığı basıncı etkilediğini göstermektedir. Geniş yüzey, basıncı daha iyi dağıtırken, dar yüzey basıncı daha az dağıtır. Ayrıca, tuğla üzerine ağırlık konulduğunda, tuğlanın kuma batma miktarı artmaktadır. Bu, tuğlanın kum üzerine uyguladığı basıncın arttığını göstermektedir.

Bu deney, katı cisimlerin yüzeye uyguladığı basıncın yüzey alanı ve uygulanan kuvvet gibi değişkenler tarafından etkilendiğini anlamaya yardımcı olur. Öğrenciler, basınç ve kuvvet kavramlarının yanı sıra, katı cisimlerin yüzeye uyguladığı basıncı hesaplamayı öğrenirler.